Nieuws
Nieuwsbrief
3 december 2019
Elektronische correspondentie en privacy van werknemers: een hoofdpijn voor werkgevers!
A propos d'un arrêt rendu par la chambre sociale de la Cour de cassation du 23 octobre 2019(pourvoi n° 17-28.448) Deze jurisprudentie benadrukt de moeilijkheid waar rechters mee worden geconfronteerd om een juist evenwicht te vinden tussen de rechten van de werknemer en de rechtmatige belangen van de werkgever. Een werknemer had geruild met een werkschool via haar instant messaging over zaken die betrekking hebben op het privéleven van een directielid, maar wel gebruikmakend van haar werkcomputer. Zij wordt ontslagen om dringende redenen. Om haar beslissing te rechtvaardigen, betoogde de werkgever dat de opmerkingen niet waren voorzien van de vermelding "persoonlijk" en daarom verondersteld werden een beroepsmatig karakter te hebben. Het hof stelt vast dat berichten uit instant messaging niet onwettig zijn en oordeelt daarom het ontslag als misbruikelijk en veroordeelt hem tot betaling aan de ontslagen werkneemster van verschillende bedragen. De rechters in eerste aanleg hebben echter vastgesteld dat het feit dat naar berichten van persoonlijke aard is gezocht een inbreuk vormt op het privéleven in de zin van artikel 8 van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens dat bepaalt dat "een ieder recht heeft op eerbiediging van zijn privéleven en familieleven, zijn woning en zijn correspondentie". De rechters verduidelijkten dat het feit dat zij elementen van het privéleven van de werkneemster in deze berichten hebben aangetroffen, het mogelijk maakte het bewijs om te keren dat deze berichten van beroepsmatige aard waren. Deze berichten werden, door de elementen die zij bevatten, berichten van privé beschermd door het recht op respect het privéleven van de werknemer op het werk en het geheim van correspondentie. Met andere woorden, hieruit voortvloeit een vermoeden van het persoonlijke karakter van bedoelde berichten dat hun een sterker bescherming verleende. De werkgever voerde cassatieberoep in en betoogde dat de berichten van deze werkneemster van beroepsmatige aard waren omdat zij niet voorzien waren van de vermelding "persoonlijk".Zo heeft de Hoge Raad de positie van het hof bekrachtigd door vast te stellen dat berichten afkomstig van een afzonderlijk persoonlijk e-mailpostvak, verschillend van de werkberichten waarover de werkneemster voor haar werkzaamheden beschikte, beschermd waren door het geheim van correspondentie. De uitspraak bevestigt de positie van het Hof van Justitie van de Europese Unie in de zaak Barbulescu zoals uitgesproken door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM, gr. kamer, 5 sept. 2017, nr. 61496/08, Bărbulescu tegen Roemenië: JurisData nr. 2017-016884). Deze uitspraak biedt een nog sterker beschermde correspondentie van werknemers. De vraag naar bescherming van de correspondentie van werknemers blijft dus een echt raadsel voor werkgevers die niet meer weten waar zij aan toe zijn wat betreft wat zij wel of niet mogen lezen. Als wij het voorbeeld van berichten op Facebook nemen, kunnen wij ons afvragen of de wisseling van rechterlijke beslissingen, waarvan de beoordeling van geval tot geval plaatsvindt, afhankelijk van elke situatie, de werkgever niet in een zekere juridische onzekerheid plaatst. Over dit onderwerp heeft de Hoge Raad verduidelijkt in een uitspraak van 12 september 2018 (Cass. Soc. 12 september 2018, nr. 16-11.690) dat mededelingen op een gesloten Facebook-account, toegankelijk voor een beperkt aantal personen, van een persoonlijk gesprekskarakter waren, stellende dat hun publicatie geen grove schuld aanduidt. Het persoonlijke karakter van gesprekken gevoerd op een gesloten Facebook-account was al eerder vastgesteld door de Hoge Raad in een uitspraak van 20 december 2017. De rechters hadden hieruit afgeleid dat het feit dat de werkgever via de mobiele telefoon van een ander werknemer toegang tot deze berichten had gekregen "een onevenredige en oneerlijke inbreuk op het privéleven" van deze werkneemster vormde (Cass. Soc. 20 september 2017, nr. 16-19.609). Het lijkt erop dat de jurisprudentie duidelijk in het teken staat van de bescherming van correspondentie. De werkgever moet daarom voorzichtig zijn wanneer hij zich op een persoonlijk bericht van zijn werknemer wil beroepen, zelfs wanneer het van zijn werkcomputer is verzonden, op straffe van veroordeling tot betaling van verschillende bedragen wegens misbruikelijk ontslag. Ook al moet de werkgever zich baseren op objectieve en concrete feiten om een werknemer te ontslaan, niet alle bewijzen worden als wettig beschouwd. De Kantoor van Cécile ZAKINE ondersteunt werkgevers bij kwesties die verband houden met de correspondentie van werknemers.
Terug ➝
Volg mij op :
Veelgestelde vragen
L’employeur peut-il surveiller les emails et la messagerie des salariés ?
Oui, mais dans certaines limites. L’employeur ne peut pas surveiller les messages privés identifiés comme tels. Les messages professionnels peuvent être consultés, mais le salarié doit en être informé et la surveillance doit être proportionnée.
Puis-je utiliser ma messagerie personnelle au travail ?
Oui, mais l’employeur peut limiter cet usage. Si vous utilisez votre messagerie personnelle, elle est protégée par le secret des correspondances, sauf abus caractérisé.
Quels sont les délais pour contester une surveillance abusive de la messagerie ?
Vous pouvez agir dans les 5 ans suivant la découverte de la surveillance abusive. Il est conseillé de consulter rapidement un avocat pour préserver les preuves.
Quels sont les coûts d’une action pour violation de la vie privée au travail ?
Les honoraires d’avocat varient : une consultation coûte entre 200 et 400 € TTC. Une procédure judiciaire peut aller de 2 000 à 6 000 € TTC. L’aide juridictionnelle est possible.
Que faire si mon employeur lit mes emails personnels sans autorisation ?
Vous pouvez porter plainte pour violation de la vie privée et saisir le conseil de prud’hommes. Rassemblez les preuves et consultez un avocat spécialisé pour engager les démarches.
